اعتماد ملی؛ سرمایه‌ی که به تاراج رفت

اعتماد اجتماعی یکی از مباحث عمده جامعه­‌شناسی و سرمایه بزرگی است که قوام و حیات اجتماعی سیاسی یک جامعه در گرو آن نهفته است، زمانی می­توان مرگ یک جامعه و نظام سیاسی را اعلام کرد که عنصر اعتماد از روابط افراد با همدیگر و با نظام سیاسی خود فرو افتد.

 عوامل و متغیرهای چندی در افزایش و کاهش این سرمایه بزرگ اجتماعی نقش دارند. عدالت اجتماعی، احساس امنیت و آزادی متغیرهای هستند که بیشترین نقش را در اعتماد اجتماعی دارند به گونه­ی که هرچه اعضای جامعه احساس عدالت بیشتری کنند، برای جامعه و نظام مقبولیت و مشروعیت اجتماعی و سیاسی بیشتری را قایل خواهند بود. اما برعکس، تبعیض، نادیده انگاشتن حقوق افراد و رفتار دوگانه حاکمیت با قضایا، باعث کاهش اعتماد اجتماعی و در نتیجه افول مشروعیت و عزتمندی یک جامعه و نظام سیاسی را به دنبال خواهد داشت.

 انتخابات ریاست جمعهوری افغانستان و نحوه برگزاری آن آیینه تمام­نمایی از عملکرد، نیات و انگیزه دولتمردان افغانستان در برخورد با مفاهیم: دموکراسی، آزادی، و حقوق شهروندی بود که در مقابل دیدگان جهانی به نمایش درآمد.

 پروژه انتخابات و روند شمارش آرا ثابت کرد که اکثر رهبران و دولتمردان افغانستان (اعم از تکنوکرات­ها و سنت­گراها)همان­طوری­ که در مقاله دیگر گفتم، لیاقت رهبری مردم افغانستان را ندارند و قابل اصلاح نیستند؛ بلکه مجموعه­ی قدرت طلبان و زر اندوزانی است که ملت افغانستان را به گروگان گرفته­ و روز به روز بر آلام و مشکلات این کشور و مردم آن می­افزایند.

 مردمی که در طول تاریخ در دفاع از این مرز و بوم شگفتی آفریدند و با حضور خود در صحنه­های مختلف، دندان طمع دشمن را از بن درآوردند. این­بار نیزبا قبول خطر مرگ، حضور سخاوتمندانه خود را در پای صندوق­های اخذ رای نشان دادند تا با رای خود به نظام سیاسی و اجتماعی‌شان مشروعیت و اقتدار بخشند. لکن دولتمردان و مجموعه حاکمیت این احساس پاک را نادیده گرفتند و آب به آسیاب دشمن ریختند؛ یعنی همان ­کاری کردند که تروریست­ها و دشمنان افغانستان می­خواستند.

 خواست تروریست­ها و دشمنان افغانستان این بود که انتخابات یا اصلا برگزار نشود و یا کم­رنگ و بی­رمق باشد. اما وقتی شور و شوق مردم را در انتخابات دیدند، ناامید شدند و عقده خود را با قطع انگشتان رای‌دهندگانی که برای اقتدار کشور رنگین شده بودند، فرو نشاندند؛ ولی دولتمردان و دست­اندرکاران برگزاری انتخابات با خیانت به رای مردم و انجام تخلف و تقلب در روند برگزاری انتخابات و شمارش آرا، وفاق ملی و پروژه ملت­سازی را به خطر انداخته، زمینه بحران سیاسی و امنیتی کشور را به وجود آوردند.