جنبش روشنایی به‌عنوان جنبش اجتماعی که انگیزه و نیروی خود را از جنبش تبسم گرفته بود پا به عرصه میدان دادخواهی گذاشت که در آغاز راه بسیار پرشکوه و باعظمت ظاهر گشت، چنان‌که باعث حیرت و شگفتی مردم افغانستان و کارشناسان مسایل سیاسی و اجتماعی گردید. عظمت و شکوه خیره‌کننده جنبش روشنایی سبب گردید که دشمنان عدالت و برابری و حامیان استبداد تاریخی و کارگزاران انحصار قومی درصدد خنثی‌سازی و ازهم‌پاشیدگی این جنبش برآیند و برای عملی کردن این نیت پلید و شوم خود شروع کردند به خریدن و جدا کردن تیکه‌داران قومی که از آدرس و نمایندگی این مردم در درون حاکمیت نان ارگ را می‌خوردند. در مرحله اول دانش و محقق را از بدنه جنبش جدا و در برابر آن قراردادند. خلیلی که خیال می‌کرد سالیان سال به‌عنوان تیکه‌دار قومی به نان و نوایی رسیده و شهرک و شهرتی به هم زده این بار می‌تواند به‌عنوان تیکه‌دار جنبش روشنایی خود را جا بزند و توتاپ را خط قرمز خود اعلان کرد اما غافل از این‌که این نسلی که جنبش روشنایی را خلق کرده نسل دیروز و جهادی نیستند که عادت به معامله‌گری و پر کردن جیب شخصی و کسب مقام و موقعیت سیاسی داشته باشند. این نسلی که به میدان آمده نسل نو و تحصیل‌کرده و الگوهای فرهنگی و افق دیدگاه سیاسی و پنجره چشم‌انداز فکری‌شان کاملا جدید و امروز است.

ازاین‌رو رهبران سنتی و تیکه‌داران قومی جایگاه سیاسی و پایگاه اجتماعی ندارند. خلیلی نهایت سعی و تلاش خود را به خرج داد تا که به دستگاه جور و استبداد وانمود کند که این نسل به‌فرمان او به میدان آمده و به‌فرمان او از میدان به‌ در می‌شوند. به همین خاطر تمام تلاش خود را به خرج داد که از تظاهرات دوم اسد جلوگیری نماید. اصرار کریم خلیلی مبنی بر به تعویق انداختن تظاهرات پیش از چیز و هر احتمال و انگیزه دیگر نشانگر این نکته بود که از حضور و عدم حضور در موعد مقرر نسل نو استفاده و بهره‌برداری سیاسی و معامله‌گری شخصی و استفاده‌جویی باندی نماید. کریم خلیلی چون به حاکمیت قول داده بود که نسل به میدان آمده را در برابر امتیازات در نظر گرفته‌شده، پس‌زده و دست‌هایشان از یخن اشرف غنی و باند فاشیست وی کوتاه می‌کند اما با هوشیاری و مقاومت عدالت‌خواهان جنبش روشنایی مواجه گشت و کریم خلیلی از خط قرمز خود عبور کرد و مردم و نسل روشنایی را در میدان تنها گذاشت و خیانت آشکار تاریخی را مرتکب شد.

وقتی‌که کریم خلیلی هم نتوانست از حضور جوانان بیدار و نسل هوشیار جلوگیری به عمل آورد اشرف غنی با مشاوره و طراحی حنیف اتمر داعش ساختگی را وارد میدان نمودند و ناجوانمردانه و مزورانه جوانان و سرمایه‌های معنوی جامعه را به خاک و خون کشیدند و پندار این‌که صدای نسل خسته از تبعیض را برای همیشه خاموش نماید اما غافل از این‌که خون‌های این عزیزان در رگ‌های جنبش رمق تازه داد و جان دوباره بخشید و نه‌تنها جنبش روشنایی از بین نرفت و خاموش نگشت که در سطح جهانی صدایشان تکثیر شد و جنبش روشنایی از مرز افغانستان فراتر رفت و دنیا را فتح کرد و موجی که سر در خیابان کابل و کاخ سخره‌ی استبداد ارگ و سپیدار می‌کوفت دیوارها و حصارهای زمخت کشورها و قاره‌ها را درنوردید و تمام دنیان عرصه جولان فریادهای عدالت‌خواهان روشنایی گردید.

تیم فاشیست اشرف غنی و مشاور داعش‌ساز وی حنیف اتمر سناریوی به خاک و خون کشیدن عدالت‌خواهان را به خاطر این چیده بودند که از دست عدالت‌خواهان رهایی یابند و صدای روشنایی خواهان را برای همیشه خاموش سازند اما غافل از آن‌که مکر و حیلت آن‌ها به خودشان برگردانده شد که مکروا و مکر الله و الله خیر الماکرین. خون عزیزانی که در دهمزنگ ریخته شد هم برای خانواده‌های شهدا و هم برای مردم و کشور خیلی سنگین و حادثه جبران‌ناپذیر بود اما ریشه مقاومت و ایستادگی در برابر استبداد تاریخی و انحصار سیاسی و تبعیض قومی و … مقاوم‌تر و نهال جبهه عدالت‌خواهی و مقاومت اجتماعی را آبیاری و بزرگ‌تر کرد. اگر تا هنوز جنبش روشنایی تداوم‌یافته علی‌رغم غرض‌ورزی‌ها، بی‌مهری‌ها، خیانت‌ها و معامله‌ها و… نفس می‌کشد به خاطر جوشش خون شهدای میدان روشنایی و از برکت خون این عزیزان است. جنبش روشنایی خون‌بهای شهیدان آگاهی است که بر اساس آگاهی و شناخت از شرایط حاکم بر زمین و زمان خود به میدان آمدند و با خون خود درخت مبارزه حق‌طلبانه را آبیاری کرد و از خشکیدن و پژمردن نجات داد و بستر شکوفایی و بالندگی هرچه بیشتر آن را فراهم نمود. خون این یاران شهید است که باعث گردیده است تا مردم هم سرنوشت در سراسر جهان نسبت به این رویداد تلخ، جان‌خراش و طاقت سوز هرساله واکنش نشان دهند و در قبال خون‌های ریخته شده و بدن‌های قطعه‌قطعه شده احساس دین کرده و صحنه را خالی نکنند و مطالبه بر حق عدالت‌خواهانه را از یاد نبرند و در پای مطالبه همچنان استوار و پایدار ایستاد شوند.

بنابراین برخلاف حیله و ترفندی که اشرف غنی و حنیف اتمر چید و انتحاری‌ها را خرید و در میان جوانان عدالت‌خواه ترکانید و رهبران سنتی و تیکه‌داران قومی را بلعید و از کنار جنبش روشنایی جدا کرد و شاد شد و خندید تا جنبش روشنایی را نابود نمایند ولی جنبش روشنایی خالص‌تر و مصمم‌تر از پیش به راه خود ادامه داد و بالید و تا تحقق عدالت اجتماعی و رفع تبعیض قومی خواهد جنگید و این راه و خط سیری که شهدای عزیز میدان روشنایی ترسیم کرده‌اند همچنان درخشان‌تر از همیشه خواهد درخشید.